طرح ها و پروژه ها
عنوان پروژه: ارزیابی کمی و شناسایی عوامل قارچی موجود در آب دریاچه سد شهید رجایی – استان مازندران(ساری)
توضیحات:شماره مصوب: 92004-9254-12-76-14 واحد اجرا:بخش بهداشت و بیماریهای آبزیان محل اجرا: پژوهشکده اکولوژی دریای خزر نام هماهنگ کننده: مجری: مریم قیاسی سال شروع:92/4/1 سال خاتمه: 94/9/28
متن:

اهمیت، ضرورت، اهداف و روش تحقیق:

با توجه به بحران کم آبی حاکم بر جهان و بویژه کشور ایران، ساماندهی منابع آب بخصوص منابع سطحی نظیر رودخانه و دریاچه ها به عنوان منابع تامین آب شرب از اهمیت ویژه­ای برخوردار است. از مهمترین جنبه­های مورد توجه در این امر میزان آلودگی آب با عوامل بیماریزا برای بهداشت انسانی است. در این رابطه انواع باکتریها، ویروسها و انگلها به عنوان آلوده کنندهای آب آشامیدنی شناخته شده­اند لیکن کمتر توجهی به عوامل قارچی شده است. آب میتواند به عنوان منبع عفونتهای قارچی در افراد با نقص ایمنی (برای مثال افراد مبتلا به ایدز، بیماران تحت شیمی درمانی و افراد دریافت کننده عضو) سبب بیماری شده و مخاطرات بهداشتی حادی ایجاد نماید. همچنین قارچها موجب اکسیده کردن لوله­های شبکه آب شده با تولید ترکیبات مختلف طعم و بوی آب را تغییر می­دهند. از سوی دیگر این ارگانیسمها با تولید توکسین و متابولیتهای ثانویه در به خطر انداختن سلامت انسان در دراز مدت موثرند. لذا مطالعه حاضر در راستای بررسی تغییرات فلور قارچی و نوع عوامل قارچی موجود در آب دریاچه سد شهید رجایی با هدف تعیین کیفیت آب برای شرب صورت پذیرفت. نمونه برداری از دریاچه پشت سد در سال 1391 و در فصول بهار،پاییز و زمستان بصورت فصلی و در فصل تابستان به علت افزایش احتمال افزایس رشد عوامل قارچی ماهانه صورت گرفت. نمونه های آب در محوطه دریاچه پشت سد در 4 ایستگاه (ورودی های شیرین رود و سفیدرود به دریاچه پشت سد، تلاقی دو سر شاخه در داخل دریاجه و نزدیک تاج) جمع آوری گردیدند. در این مطالعه از روشهایآماریپارامتریک وچند متغیره جهت نشان دادن ارتباط پارامترهای زیستی و غیرزیستی استفاده شده است.

نتایج:

طی این بررسی مشخص گردید که تقریبا در همه ایستاگاهها در تیر و مرداد بطور معنی داری میزان پرگنه­های قارچی افزایش داشته است. در حالیکه میزان جداسازی عوامل قارچی در بهمن در تمام ایستگاه­ها کاهش معنی داری را نشان داد. در بین ایستگاه­های مختلف تاج سد در در تمام ماه های نمونه برداری بالاترین میزان جداسازی و شمارش عوامل قارچی را داشت در حالیکه در خروجی بطور معنی داری کمترین میزان مشاهده شد. در ارزیابی همبستگی تاثیر عوامل محیطی بر میزان جداسازی عوامل قارچی با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون مشخص گردید که بالاترین ضریب همبستگی به ترتیب مربوط به دمای آب (r= 0.87) ،COD (r= 0.66) وBOD5 (r= 0.60) بود ولی بین تغییراتpH و میزان جداسازی پرگنه­های قارچی همبستگی معنی داری مشاهده نگردید.عوامل قارچی شناسایی شده که در بین آنها قارچهای بیماریزای فرصت طلب و نیز مولد مایکوتوکسین بودند به ترتیب درصد فراوانی شامل گونه­های آسپرژیلوس(4/31%)، انواع مخمر(2/24%)، پنیسلیوم (3/19%)، کلادوسپوریوم (3/10%)، موکور(4/5%)، فوزاریوم(9/2%)، آلترناریا(3/2%)، هایف استریل(8/2%) و پسیلومایسس(4/1%) بودند. براساس نتایج مشخص گردید که بین تغییرات دما،BOD5 وCOD و میزان جداسازی عوامل قارچییک ارتباط مستقیم وجود داشته و تغییرات این فاکتورها نقش مهمی در میزان پرگنه های قارچی دارند. این در حالی بود که به دلیل ثبات تقریبیpH تاثیری در خصوص تغییرات این عامل بر روی میزان جداسازی عوامل قارچی مشاهده نشد.

دستورالعمل فنی و توصیه ترویجی:

بطورکلی با توجه به میزان عوامل قارچی و تغییرات آن با فاکتورهای فیزیکوشیمیایی آبو نیز سایر عوامل بیولوژیک (جلبکها و باکتریها) یک برنامه مستمر پایش عوامل قارچیقارچیدر محل خروج آب برای انتقال به واحدهای تصفیه آب خصوصا در فصول گرم پیشنهاد میگردد.

ویژگی مناطق کاربرد توصیه ترویجی:

بطورکلی با توجه به میزان عوامل قارچی جداسازی شده از آب و تغییرات آن با فاکتورهای فیزیکوشیمیایی آبو نیز سایر عوامل بیولوژیک (جلبکها و باکتریها) یک برنامه پایش عوامل قارچی از منابع آبی که برای آب شرب استفاده میگردند و نیز آب خروجی تصفیه شده از مراکز تصفیه آب در فصول گرم و نیز یک برنامه پایش مستمر عوامل قارچی در مکانهای پرخطر (بیمارستانها و مراکز درمانی مربوط به افراد مبتلا به سرطان، افراد مبتلا بهHIV و بیماران تحت پیوند عضو) پیشنهاد میگردد. همچنین این امر می­تواند برای کلیه سدهایی که از آب آنها جهت شرب استفاده می­گردد نیز اعمال گردد.

تعداد بازدید:280
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور می باشد

Designed by taJan System Co