اخبار مرتبط
قورباغه ماهی یا سنگ ماهی Frogfish
توضیحات: قورباغه‌ماهیان، ماهی‌های شگفت‌انگیزی هستند که به قورباغه‌ها همانندی زیادی دارند. قورباقه ماهیان را پادشاهان استتار می نامند، که با استفاده از بافت و پوشش بیرونی خود در لابلای مرجانها و اسفنجها مخفی می شوند.
متن: 
قورباغه ماهیان را پادشاهان استتار می نامند، که با استفاده از بافت و پوشش بیرونی خود در لابلای مرجانها و اسفنجها مخفی می شوند. آنها این کار را برای دور ماندن از دست شکارچیان و غواصان در محدوده زندگیشان انجام می دهند. بچه قورباغه ماهیان به ندرت بزرگتر از ناخن هستند.
قورباغه‌ماهیان، ماهی‌های شگفت‌انگیزی هستند که به قورباغه‌ها همانندی زیادی دارند. درازای بدن آن‌ها از ۳ تا ۴۰ سانتی‌متر است. شکل بدن آن‌ها کروی بوده و باله‌های پامانندی دارند که با آن‌ها می‌‌توانند از صخره‌ها، سنگ‌ها و تپه‌های مرجانی بالا بروند. رنگ بدن این جانداران گوناگون است. هم‌چنین، می‌توانند رنگ خود را دگرگون کنند و به رنگ بستری که بر آن می‌آرامند دربیایند. از این رو، بیش‌تر قورباغه‌ماهی‌ها از بسترهایی که بر آن‌ها می‌آرامند، به‌سادگی شناسایی نمی‌شوند و بنابراین، نه تنها از دید شکارچیان خود، بلکه گاهی از دید ماهی‌شناسان نیز پنهان می‌مانند.
قورباغه ماهی اسکارلت/ Scarlet Frogfish/Antennarius coccineus
قوباغه‌ماهی کامرسون (Antennarius commersoni)، که در اقیانوس هند و اقیانوس آرام یافت می شود، از نظرهای گوناگون نمونه‌ی شاخص این گروه از جانوران است.قورباغه‌ماهی کامرسون به رنگ‌های گوناگونی (مانند زرد، قهوه‌ای، سفید شیری و سیاه) دیده شده است. پوست این جانور دارای خال‌های قهوه‌ای رنگ کوچک و لکه‌های صورتی رنگ است. در آب‌های کم ‌عمق، که پرتوهای خورشد کف اقیانوس را رنگارنگ می‌کنند، این جانور مانند صخره‌ای پوشیده از جلبک به نظر می‌رسد. در این حالت، قورباغه‌ماهی می‌تواند در کمین شکار بنشیند و ناگهان بر ماهی‌ها و سخت پوستانی که از آن جا می‌گذرند، یورش برد. وقتی جانور مناسبی به قورباغه‌ماهی نزدیک می‌شود، دهان بزرگ و غار مانند آن باز و قربانی از همه‌جا بی‌خبر در چند هزارم ثانیه بلعیده می‌شود.
قورباغه ماهی خال دار/ Ocellated Frogfish/Antennarius biocellatus
قورباغه‌ماهیان پادشاهان استتار هستند. آن‌ها با بی‌جان نشان دادن خود نه تنها از دید شکارچیان بلکه از دید شکارهای خود نیز پنهان می‌مانند. هم‌چنین، به شیوه‌ای کارآمد شکارهای خود را فریب می‌‌دهند. این جانوران پیوست‌های کوچکی دارند که درست از بالای لب جانور به جلو افراشته شده است. قورباغه‌ماهی وقتی شکار خود را می‌بیند این پیوست‌ها را به چنبش در می‌آورد و شکار را گرفتار می‌سازد.
قورباغه‌ماهی‌ها از تیره‌یAntennariidae هستند. این تیره از گروهی از ماهی‌های استخوانی به نام انگلرماهی‌ها (ماهیان ماهی‌گیر یا قلاب‌ماهی‌ها) به شمار می‌آیند. انگلرماهی‌ها جانورانی کم ‌جنبش‌اند که منتظر شکار می‌مانند و آن را با کمک دام به دهان می‌گیرند. در مورد قورباغه‌ماهی‌ها دام بخش امتداد یافته‌ی نخستین باله‌ی پشتی است که به جلو افراشته شده است و می‌جنبد و به قلاب ‌ماهی‌گیری می‌ماند که ماهی‌گیر آن را می‌جنباند. در برخی گونه‌ها، همه‌ی این دستگاه نیرنگ می‌تواند به پشت تا شود و در شیار باریکی در بالای سر جای گیرد.
قورباغه ماهی رنگ شده/ Painted Frogfish/Antennarius pictus
دام‌ها در گونه‌های مختلف شکل‌های گوناگونی دارند. با این همه، در بیش‌تر آن‌ها، دام از دو بخش تشکیل شده است: میله یا خار و ساختاری گوشت مانند به نام طعمه که در نوک آن جای دارد. بسته به گونه، طعمه ممکن است از نظر اندازه و شکل از یک توده‌ی توپ مانند با قطری در حدود 0.2 سانتی ‌ متر تا ساختاری رشته‌ای و پر زرق و برق با درازی نزدیک به ۴ سانتی‌متر، متغییر باشد. در برخی گونه‌ها طعمه به یک ماهی کوچک، در برخی به یک سخت ‌ پوست و در برخی دیگر به کرمی کوچک می‌ماند.
قورباغه‌ماهی‌ها شکارچیان حریصی هستند. این جانوران خوش‌ خوراک از رژیم غذایی ویژه‌ای پیروی نمی‌کند و هر جانوری را که وارد شکارگاهشان شود، اگر بتوانند در دهان فرو می‌برند. آن‌ها حتی از جانورانی که از خود آن‌‌ها بزرگ‌ترند، نیز پروا نمی‌کنند! بررسی رفتار تغذیه‌ای قورباغه‌ماهی‌ها نشان داده است که این جانوران می‌توانند دهان خود را نزدیک به 12 برابر گشاد کنند. این کار تنها در شش هزارم ثانیه انجام می ‌شود. این زمان بسیار کم تر از زمانی است که برای انقباض ماهیچه‌های مخطط معمولی نیاز است.
قورباغه ماهی زرد ماهیگیر/ Yellow Fishing Frogfish/Antennarius hispidus - Yellow
شکل و اندازه ‌ی دام در گونه‌های مختلف متفاوت است، اما هر گونه دام ویژه‌ی خود را دارد. از این رو، یک گونه را اغلب می‌توان بر اساس دام آن شناسایی کرد. برای مثال، طعمه‌ی قورباغه‌ماهی خط‌خطی به کرم پرتار و در قورباغه‌ماهی هیسپید، به کرم لوله‌ای می‌ماند. در قورباغه‌ماهی زگیل‌دار، طعمه به یک ماهی کوچک و در قورباغه ‌ ماهی کامرسون به میگو شباهت دارد.
کارایی دام تنها به ظاهر آن بر نمی‌گردد. قورباغه­ ماهی باید دام را تکان دهد و به روشی آن را به کار برد که جنبش‌های طبیعی جانور در حال شنا، شبیه‌سازی شود. برای مثال، دام قورباغه‌ماهی زگیل‌دار، موج‌وار درون آب تکان داده می‌شود، به ‌شیوه‌ای که به جنبش‌های یک ماهی در حال شنا می‌ماند.
قورباغه ماهی زگیل دار/ Warty Frogfish/Antennarius maculatus
دام علاوه بر نقشی که در فریفتن شکار دارد، به عنوان نوعی پرچم هشداردهنده به کار می‌رود و چنان‌چه قورباغه‌ماهی‌ها این نشان را جدی نگیرند و به قلمرو یک ‌ دیگر وارد شوند، سرنوشت شومی در انتظار آن‌هاست.
قورباغه‌ماهی‌ها به دو روش می‌توانند روی بستری که بر آن می‌آرامند جابه‌جا شوند یا از صخره‌های مرجانی بالا بروند و همانند چهار پایانی که روی خشکی در پی شکار می‌روند، شکار خود را دنبال کنند. یکی از این روش‌ها به جابه‌جای فردی می‌ماند که عصایی زیر بغل دارد؛ باله‌های سینه‌ای(همانند عصا) وزن قورباغه‌ماهی را تحمل می‌کنند و تنها در پایان حرکت، اندکی از وزن جاندار روی باله‌های لگنی می‌افتد. روش دیگر، به راه رفتن چهارپایان روی خشکی می‌ماند؛ باله‌های سینه‌ای نیروی راه رفتن را فراهم می‌کنند و ماهی باله‌های لگنی را تنها برای حفظ پایداری خود به کار می‌گیرد.
قورباغه‌ماهی‌ها شنا نیز می‌کنند. آن‌ها با موج‌دار کردن بدنشان می‌توانند جابه‌جا شوند. هم‌چنین، گاهی با جنبشی جت‌وار خود را در خلال آب پیش می‌برند. آن‌ها برای این کار، مقدار زیادی آب می‌بلعند و سپس آن را با فشار از شکاف‌های آبشش‌هایشان بیرون می‌رانند.
قورباغه ماهی سفید ماهیگیر/ White Fishing Frogfish/ Antennarius hispidus - White
اکنون بیش‌تر ماهی‌شناسان پذیرفته‌اند که نزدیک به ۴۱ گونه قورباغه‌ماهی شناخته‌‌ شده وجود دارد. پیش از این، ۱۶۵ گونه قورباغه‌ماهی به طور رسمی توصیف شده بود. چنین اشتباهی در گوناگونی بسیار زیاد رنگ‌ها و طرح‌هایی ریشه دارد که در یک گونه دیده می‌شود. به طور کلی، قورباغه‌ماهی‌ها می‌توانند بین دو وضعیت دگرگونی رنگ داشته باشند: وضعیت روشن (به طور معمول زرد یا قهوه‌ای روشن) و همچنین وضعیت تیره ( اغلب سبز، قرمز تیره یا سیاه ).
برای مثال قورباغه‌ماهی خط‌خطی (Antennarius striatus)، به چهار رنگ دیده می‌شود: سبز روشن (که در این حالت ماهی به صخره‌ای پوشیده از جلبک می‌ماند)، نارنجی (که در این حالت جانور به اسفنج نارنجی می‌ماند) شیری ( که در این حالت قورباغه‌ماهی مانند اسفنج سفید است) و وضعیت تیره (که در این حالت جانور به اسفنج سیاه می‌ماند). دگرگونی رنگ در قورباغه‌ماهی‌ها اغلب هنگام جا‌به‌جایی از یک بستر به بستر دیگر رخ می‌دهد. در برخی گونه‌ها این دگرگونی رنگ تنها به چند ثانیه زمان نیاز دارد.
قورباغه ماهی سکه ای/ Coin-Bearing Frogfish/Antennarius nummifer
سازوکارهای تغذیه‌ای بسیار تند و پر شتاب، پیشروی جت‌وار و ترفندهای پنهان‌کاری، تنها در قورباغه‌ماهی‌ها دیده نمی‌شود. هر کدام از این سازگاری‌ها را می‌توان در دیگر ماهی‌ها نیز یافت. اما در گونه­های دیگر، همه‌‌ی این سازگاری‌ها در یک گونه گرد نیامده‌اند. تنها توانایی به دام انداختن شکار یا دگرگونی رنگ یا چهار دست ‌ و ‌ پا از صخره‌ها بالا رفتن نیست که سبب می‌شود قورباغه‌ماهی‌ها جانورانی شگفت‌انگیز به چشم آیند، مهم‌تر از همه این است که انتخاب طبیعی، از تکامل همه‌‌ی این ویژگی‌ها در یک خانواده از ماهی‌ها پشتیبانی کرده است.
قورباغه ماهی غول پیکر/ Giant Frogfish/Antennarius commerson

چهارشنبه 8 ارديبهشت 1395
نويسنده: مجید عطوفت شمسی
منبع: منابع: سایت ویستا، سایت ماهیران و Oceana
تعداد بازدید:1508
کلیه حقوق این سایت متعلق به موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور می باشد

Designed by taJan System Co